FINANCIEEL.com

Studiefinancieringsbureau negeerde waarschuwingen over discriminatie in fraudeonderzoeken

Studiefinancieringsbureau negeerde waarschuwingen over discriminatie in fraudeonderzoeken

De Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO), verantwoordelijk voor de studiefinanciering in Nederland, kreeg in haar onderzoeken naar fraude met studiefinanciering zeker drie waarschuwingen of meldingen over mogelijk discriminerende criteria. Zeker twee advocaten en een student hebben bij DUO en bij de rechtbank aangifte gedaan van vooringenomenheid en mogelijke discriminatie, meldt Trouw.

Uit onderzoek van NOS, Investico en het Hoger Onderwijs Persbureau bleek onlangs dat etnisch diverse studenten wild oververtegenwoordigd zijn in de fraudeonderzoeken van DUO. Van een grote groep studenten die bezwaar maakte tegen de conclusies van DUO dat ze fraude pleegden, had bijna iedereen – 97 procent – een niet-Nederlandse achtergrond. DUO heeft in reactie daarop aan de NOS laten weten hiervan niet op de hoogte te zijn en er nooit onderzoek naar te hebben gedaan omdat er geen klachten binnenkwamen.

Maar volgens Trouw is dat niet het geval.

In september 2020 waarschuwde advocaat Rudolf van der Ham DUO dat het mogelijk “discriminerende criteria” zou hanteren nadat zijn cliënt per ongeluk een e-mail van DUO had ontvangen waarin ook de namen van andere beschuldigde studenten stonden. Op enkele na hadden alle 29 studenten op de lijst een niet-Nederlandse achternaam. DUO wuifde de waarschuwing weg en zei dat er “objectieve (gedrags)kenmerken” aan ten grondslag lagen. In de rechtszaak die daarop volgde, merkte Van der Ham ook expliciet op dat DUO mogelijk gebruik maakt van ‘etnische kenmerken’. Hij won de rechtszaak, maar noch DUO, noch de rechtbank gingen op zijn vermoedens in.

Advocaat Diane Piersz ervoer een soortgelijke houding toen ze DUO waarschuwde voor “bias” in haar fraudebestrijding in 2021 en 2022. Ze vertegenwoordigde twee zussen die de beschuldigingen van fraude van DUO bestreden. Ook stond ze meerdere slachtoffers bij in het uitkeringsschandaal en vergeleek ze de werkwijze van DUO met die van de Belastingdienst. Ook hier gingen zowel de rechtbank als DUO niet in op haar vermoedens.

En in 2021 diende een student met een Turkse achtergrond, die Trouw had gevraagd zijn naam niet te publiceren, een klacht in bij DUO over hoe haar handhavers met zijn gezin omgingen. De inspecteurs zeiden tegen zijn tante, bij wie hij inwoonde: “We zien vaak fraude gepleegd door mensen van jouw afkomst. Zeg me eerlijk dat hij hier niet woont. DUO laat de student weten de klacht niet in behandeling te kunnen nemen “omdat het huisbezoek meer dan vijf jaar geleden is en je al een bezwaar- en beroepsprocedure hebt opgestart.”

DUO zegt tegen Trouw dat het de waarschuwingen van de advocaten niet als officiële klachten beschouwt. De overheidsinstantie zei dat het “zeer spijtig” was voor de manier waarop het de klacht van de Turkse student had behandeld. “We hebben contact opgenomen met de betrokkene en onze excuses aangeboden.”

DUO is een intern onderzoek gestart naar haar fraudeopsporingsmethoden. De Autoriteit Persoonsgegevens doet onderzoek naar het algoritme dat DUO gebruikte en ook demissionair onderwijsminister Robbert Dijkgraaf kondigde een extern en onafhankelijk onderzoek aan.

Gerelateerde onderwerpen

Voedselbanken worstelen met de bevoorrading omdat supermarkten hun verspilling terugdringen

Maersk verlengt de omleiding naar de Rode Zee voor ‘in de nabije toekomst’

In Oost- en Noordoost-Nederland zijn belangrijke wegen ondergelopen

Het overstromingsrisico blijft hoog, maar de dijken houden stand, zeggen ambtenaren

De Indiase Gautam Adani is opnieuw de rijkste persoon van Azië

De inflatie in de eurozone herstelt zich in december, wat de debatten over renteverlagingen aanwakkert