“Als het over impactbeleggen gaat, denken veel mensen aan duurzame aandelenfondsen, groene obligaties of bedrijven met hoge ESG-scores. Dat zijn absoluut waardevolle ontwikkelingen. Toch vraag ik mij regelmatig af: bereiken we hiermee wel de plekken waar kapitaal het grootste verschil kan maken? Mijn antwoord is verrassend eenvoudig. Niet op de beurs, maar in het Nederlandse midden- en kleinbedrijf.

Impact wordt vaak gemeten in percentages, rapportages en duurzaamheid labels. Maar voor de ondernemer die een lening ontvangt om een nieuwe productielijn te bouwen, extra personeel aan te nemen of een innovatieve oplossing naar de markt te brengen, is impact geen abstract begrip. Daar maakt financiering het verschil tussen stilstaan en groeien.

Tastbaardere impact

Juist daar zit een interessante paradox. Grote institutionele beleggers beheren miljarden euro’s. Voor hen zijn veel Nederlandse mkb-financieringen simpelweg te klein om een materiële bijdrage te leveren aan hun portefeuille.

Voor de ondernemer die de financiering ontvangt, geldt precies het tegenovergestelde. Een lening van één miljoen euro kan leiden tot nieuwe banen, hogere productiviteit, exportgroei of verduurzaming van bedrijfsprocessen. Wat voor een grote belegger een kleine investering is, kan voor een ondernemer de basis vormen voor jarenlange groei.

Dat maakt impact in het MKB ook veel tastbaarder. Bij beursgenoteerde ondernemingen koopt een belegger meestal bestaande aandelen of obligaties van een andere belegger. De maatschappelijke bijdrage van die transactie is vaak indirect. Bij een mkb-financiering zit je letterlijk aan de financieringstafel. Je spreekt de ondernemer, beoordeelt het investeringsplan en kunt vooraf afspraken maken over de gewenste maatschappelijke effecten van de financiering.

Mits met duurzaamheidsdoelen

In sommige financieringsmandaten worden naast financiële doelstellingen ook concrete duurzaamheidsdoelen meegenomen. Denk bijvoorbeeld aan het investeren in toekomstbestendige banen, of aan maatregelen die de CO2-uitstoot verminderen en de energie-efficiëntie verbeteren.

Ondernemers worden hierover bevraagd bij de start van de financiering en gedurende de looptijd. Daardoor ontstaat inzicht in zowel het financiële rendement als de maatschappelijke resultaten.

Meehelpen aan een weerbare Nederlandse economie

Beleggers kunnen vandaag de dag ook rechtstreeks bijdragen aan de financiering van de Nederlandse economie, waar dit vroeger slechts voorbehouden was aan de algemene banken. Dit is relevanter dan ooit.

Geopolitieke spanningen, handelsconflicten en veranderende machtsverhoudingen maken duidelijk dat Nederland en Europa meer op eigen benen zullen moeten staan. Dat geldt voor energie, technologie, defensie, digitale infrastructuur en strategische industrieën. Dat vraagt niet alleen om visie van overheden, maar ook om investeringen vanuit de samenleving.

“Veel innovaties ontstaan niet bij de grootste ondernemingen, maar bij kleinere bedrijven met ambitieuze plannen”

Juist het Nederlandse mkb speelt daarin een cruciale rol. Veel innovaties ontstaan niet bij de grootste ondernemingen, maar bij kleinere bedrijven met ambitieuze plannen. Voor hen is toegang tot financiering vaak de bepalende factor tussen ambitie en realisatie. Daarbij ligt het rendement voor beleggers doorgaans twee procent hoger dan een vergelijkbaar risico op liquide obligaties.

Actief vormgeven

Doordat financiers direct betrokken zijn bij de kredietverlening, ontstaat bovendien de mogelijkheid om positieve verandering actief te stimuleren. Niet door achteraf ESG-scores te analyseren, maar door vooraf het gesprek te voeren over groei, verduurzaming, innovatie en toekomstbestendige bedrijfsvoering. Impact wordt daarmee niet alleen gemeten, maar ook actief vormgegeven.

Misschien is dat wel de meest tastbare vorm van impactbeleggen. Niet alleen kijken naar wat er in een portefeuille gebeurt, maar vooral naar wat er buiten die portefeuille mogelijk wordt gemaakt. De meest effectieve impact ontstaat wanneer kapitaal terechtkomt waar het daadwerkelijk verschil maakt. Niet op afstand, maar dicht bij de ondernemer.

Juist daar, aan de financieringstafel, worden investeringen vertaald naar nieuwe banen, innovatie en verduurzaming. Echt impact maken ligt dichter bij huis dan veel mensen denken.”